Andy Burnham'ın müttefikleri, Wes Streeting'in bir sonraki başbakan olarak "taç giyme töreni" havasında seçilmesine karşı uyarıda bulunarak, İşçi Partisi'nin yönetim organına Greater Manchester belediye başkanının liderlik yarışına girmesine izin vermesi çağrısı yapıyor. Keir Starmer, yerel ve bölgesel seçimlerdeki kötü sonuçların ardından artan istifa çağrılarıyla karşı karşıyayken, Burnham destekçileri İşçi Partisi Ulusal Yürütme Komitesi'nden (NEC), kendisinin bir ara seçimde aday olmasının engellenmeyeceğine dair acil güvence talep ediyor. Bu iç mücadele, İşçi Partisi içinde gelecek yönü konusunda derinleşen bölünmeleri gözler önüne seriyor.
Ancak Burnham'ın Westminster'a dönme umutları, St Helens South ve Whiston Milletvekili Marie Rimmer'ın görevden ayrılmayacağını doğrulamasıyla büyük bir darbe aldı. 2015'ten beri milletvekili olan Rimmer, açıkça şunları söyledi: "Kimse için görevden ayrılmayı planlamıyorum. Seçim bölgemdeki parti tarafından seçildim ve kimin aday olacağına benim seçim bölgemdeki parti karar verir." Ayrıca Burnham ile "yıllardır" konuşmadığını ekledi, ancak belediye başkanının müttefikleri ikilinin yakın zamanda görüştüğünde ısrar ediyor.
Liderlik Mücadelesi Kızışıyor
Partinin İngiltere, İskoçya ve Galler'deki son seçimlerdeki kötü performansının ardından 80'den fazla İşçi Partili milletvekili, Starmer'ın istifa etmesi için kamuoyu önünde çağrıda bulundu. Bu milletvekillerinin çoğu, belediye başkanının Parlamento'da bir sandalye arayışına girmesine olanak tanıyacak "düzenli bir geçiş" çağrısı yapan mektuplar yayınlayan Burnham destekçileri. The Guardian'da yazan Burnham müttefiki Neal Lawson, Burnham'ın bir sonraki lider olmasının önünde sadece 10 kişinin (NEC'in görevli grubu) durduğunu savundu.
Lawson şöyle yazdı: "İşçi Partisi şimdi Burnham'ın partinin ve ülkenin bir sonraki lideri olmaya hazır olmasını sağlamak için ne gerekiyorsa yapmalı. Bu, partinin yönetim organı olan ulusal yürütme komitesinin, Burnham'ın..." Şeffaflık ve adil bir liderlik yarışı çağrısı, Burnham kampının stratejisinin merkezinde yer alıyor.
Kilit Oyuncular ve Pozisyonları
- Andy Burnham – Eski milletvekili ve mevcut Greater Manchester Belediye Başkanı, İşçi Partisi liderliğine aday olmak için Westminster'a dönmeye çalışıyor.
- Wes Streeting – Gölge Sağlık Bakanı ve Starmer'ın istifası halinde liderlik için önde gelen aday; Burnham müttefikleri tarafından "taç giyme töreni" olarak görülüyor.
- Marie Rimmer – St Helens South ve Whiston İşçi Partisi Milletvekili, koltuğunu Burnham için boşaltmayı reddediyor.
- Keir Starmer – Mevcut Başbakan, kötü seçim sonuçlarının ardından yoğun istifa baskısı altında.
Ara Seçim Koltuğu Neden Önemli?
Burnham'ın stratejisi, Parlamento'ya yeniden girmek için bir ara seçimde güvenli bir İşçi Partisi koltuğu kazanmaya dayanıyor. Müttefikler, Rimmer'ın koltuğunu, Burnham'ın eski seçim bölgesi Leigh'e yakınlığı nedeniyle olası bir seçenek olarak belirlemişti. Yerel bir milletvekili şunları kaydetti: "St Helens zor olurdu, ama Andy'nin eski koltuğu Leigh'in hemen yanında ve insanların onu orada tanıdığını düşünüyor." Ancak Rimmer'ın görevden ayrılmayı reddetmesi bu planları zora soktu.
78 yaşındaki Rimmer, sağlık sorunları yaşadığını ancak çalışmayı bırakmadığını ve İşçi Partisi ile geleceği hakkında herhangi bir görüşme yapmadığını söyledi. Ayrıca Starmer'ı güçlü bir şekilde destekleyerek, bir liderlik yarışının kaos yaratacağını savundu: "Bunun doğru bir şey olduğunu düşünmüyorum. Bu kaos. Muhafazakarlar gibi görüneceğiz. Bugün dünyada olup biten çok fazla şey var."
NEC'in Burnham'ı Engellemedeki Rolü
Ulusal Yürütme Komitesi daha önce Burnham'ın Gorton ve Denton ara seçiminde aday olmasını engellemişti; bu karar destekçilerini hâlâ rahatsız ediyor. NEC görevli grubu, aday seçimleri üzerinde önemli bir güce sahip ve Burnham'ın müttefikleri, organın belediye başkanının bir kez daha kenara itilmemesini sağlamak için acil bir açıklama yapması gerektiğini savunuyor. NEC onayı olmadan Burnham herhangi bir ara seçime katılamaz ve bu da liderlik hırslarını fiilen sona erdirir.
İşçi Partisi'nin Geleceği Ne Olacak?
İç karışıklık, İşçi Partisi için kritik bir dönemde, Starmer istifa çağrılarına karşı koymaya çalışırken yaşanıyor. Bu güç mücadelesinin sonucu, partinin gelecek yıllardaki yönünü şekillendirecek. Starmer istifa ederse, Streeting ve Burnham'ın iki ana aday olduğu bir liderlik seçimi bekleniyor. Ancak Burnham'ın aday olması engellenirse, yarış Streeting için bir "taç giyme töreni" haline gelebilir; müttefiklerinin uyardığı bir senaryo.
Siyasi analistler, İşçi Partisi'nin geçişi sorunsuz yönetemezse Muhafazakarları etkisi altına alan kaosu tekrarlama riskiyle karşı karşıya olduğunu öne sürüyor. Önümüzdeki haftalarda, NEC herhangi bir liderlik yarışının kurallarını belirlemek üzere toplanmaya hazırlanırken her iki kamptan da yoğun lobi faaliyetleri görülecek.
Sıkça Sorulan Sorular
Burnham'ın müttefikleri neden Wes Streeting'in "taç giyme töreni" havasında seçilmesine karşı?
Burnham'ın müttefikleri, hızlı ve rakipsiz bir liderlik seçiminin demokratik süreçleri atlayacağına ve parti üyelerine gerçek bir seçenek sunmayacağına inanıyor. Wes Streeting'in güçlü bir aday olmasına rağmen, özellikle Burnham'ın önemli bir taban desteği varken, uygun bir yarışma olmadan liderliğin kendisine verilmemesi gerektiğini savunuyorlar.
Andy Burnham, parlamentoda bir sandalyesi olmadan İşçi Partisi lideri olabilir mi?
Mevcut İşçi Partisi kurallarına göre, bir liderlik adayının görevdeki bir milletvekili olması gerekiyor. Burnham şu anda Parlamento'da değil, bu nedenle aday olabilmek için bir ara seçim kazanması gerekiyor. Müttefikleri, NEC'e bir sandalye için aday olmasına izin vermesi için baskı yapıyor, ancak Marie Rimmer'ın görevden ayrılmayı reddetmesi bunu daha da zorlaştırdı.
NEC, Burnham'ı tekrar engellerse ne olur?
NEC, Burnham'ın bir ara seçimde aday olmasını engellerse, liderlik teklifi fiilen sona erer. Bu, büyük olasılıkla Wes Streeting'in bir sonraki lider olarak taç giymesine yol açacak ve bu da parti içindeki bölünmeleri derinleştirebilir ve Burnham destekçilerini yabancılaştırabilir.
